در سال 1984 تصویب شدند

پکن اندک اندک در حال وارد شدن به پروسه چرخش ابرقدرتها است و این چرخه همواره با چالش میان قدرت نوظهور و قدرت قبلی نظام بینالملل همراه بوده است. پکن در خاورمیانه چه میکند؟ عمدتاً از شهرهای یزد، شیراز، بوشهر و بهبهان بودند و در شهرهای شانگهای و کانتون تجارتخانه داشتند. در حوزه روابط اقتصادی، برخی کالاهای چینی از دیرباز در ایران شناخته شده بودند و از همه بیشتر ظروف چینی که در ایران بیشتر جنبه تزئینی داشتند و مشتریانش ثروتمندان و اشراف قاجاری بودند. در دوره احمدشاه قاجار و زمانی که هر دو کشور از استعمارگران خسته و بیزار و زخمخورده بودند، بالاخره ایران و چین سعی کردند به یکدیگر نزدیک شوند؛ در سال ۱۳۰۰ شمسی هر ۲ کشور همچنان اسیر سیاستهای استعماری بودند و ناامنیهای داخلی و مشکلات بزرگ داشتند و امکانی برای افزایش و بهبود تجارت نداشتند، ولی لااقل در اینحد بود که یک عهدنامه مودت داشته باشند. و دیگر اینکه: «مبادلات بازرگانان ایرانی با چین بدون نقشآفرینی دولت قاجار صورت میگرفت و تجار بهمنظور تأمین امنیت سرمایه و مبادلات خود بهویژه در تجارت از راه دریایی جنوب ایران ناگزیر از پذیرش تابعیت دول استعماری بودند. کشورها به خصوص در عصر جهانی شدن دائماً با یکدیگر در حال ارتباط و تعامل هستند و کشورهایی که مخالف وضع موجود بوده و جزء کشورهای تجدیدنظرطلب هستند، برای ارتباط با یکدیگر تمایل بیشتری دارند.

این متغیرها در کنار هم باعث میشود تا کشورهای متوسط به لحاظ قدرت، تمایل به ارتباط، تعامل و اتحاد با چین داشته باشند. علی امیدی، عضو هیئت علمی گروه روابط بینالملل دانشگاه اصفهان، در گفتوگو با ایکنا اصفهان، درباره جایگاه چین در سیاست خارجی جمهوری اسلامی ایران، اظهار کرد: قدرتهای بزرگ سیاسی، اقتصادی و نظامی جهان همواره برای قدرتهای متوسط، کوچک و منطقهای به لحاظ برقراری توازن قوا در سطح کلان بینالمللی و حفاظت از منافع ملی به خصوص امنیت یک کشور حائز اهمیتاند و این ضرورتها، تعامل با قدرتهای بزرگ را ایجاب میکند. از زمان جان مینارد کینز همهی کشورها، از جمله کشورهای کاپیتالیستی درجاتی از مداخلهی دولت را در برنامهریزیها و فعالیتهای اقتصادی خود تجربه کردهاند، مثل ایالاتمتحده و کرهی جنوبی. مجموعه این متغیرها دست به دست هم میدهد تا چین جایگاه ویژهای در سیاست خارجی ایران داشته باشد. با اینکه کشاورزی وضعیت به نسبت مطلوبی داشت اما این کشور همچنان تا خودکفایی فاصله زیادی داشت. اکنون چین بهخوبی میداند که امریکا تلاش میکند تحریم را به ابزاری متعارف در عرصه بینالمللی تبدیل کند و چین این توسعه تحریمها را به زیان خود میداند، فلذا مقابله با تحریمهای یکجانبه امریکا علیه ایران را در جبهه مقابله گسترده خود با امریکا میبیند.

علاوه بر این، در حال حاضر آمریکا، اروپا و ژاپن قطب تکنولوژی جهان هستند، چین نیز به دنبال توسعه و پیشرفت بوده و هزینههای تحقیق و توسعه در کشورهای یاد شده از چین بیشتر است؛ در نتیجه چین برای روزآمد کردن توان تکنولوژیک خود سعی میکند در روابط اقتصادی و دیپلماتیک خود از جمله در ارتباط با ایران، توازن برقرار کند. حزب کمونیست با همراهی مردم چین خیز بلندی برای تقویت کشور و شکوفا کردن آن برداشت. در دسامبر سال 1978 حزب کمونیست چین با تشکیل سومین نشست یازدهمین کمیته ی مرکزی وارد دوره ی جدید تاریخ چین شد. همین دیروز| گروه تاریخ خبرگزاری فارس ـ امین رحیمی: تا اواخر دوره قاجار، چین از ایران آنقدر دور بود که اصلا خیلی از مردم عادی نمیدانستند اصلا کجاست! تریاک. تاریخ گزارش میدهد: «استعمار انگلیس با تسلط بر بازار چین تصمیم گرفت که تریاک ایران را از طریق هندوستان به بازارهای چین بفرستد و بهازای آن کالاهای خـود را در بازار ایران بـه فروش برساند.

ایالات متحده میتواند برای منافع متقابل با چین، دیگر قدرتهای در حال ظهور و کشورهای تولید کننده نفت منطقه همکاری کند، و یا میتواند منافع آشکاری را که با چین و دیگران مشترک است با تضاد غیرمنطقی بازنویسی کند و بازی بیهودهای را دنبال کند که هیچکس نمیتواند به پیروزی آن امیدوار باشد. برای درک این مسئله مرور روندها و رویدادهای یک سال اخیر در غرب آسیا و شمال آفریقا و تاثیر آن بر بروز اختلاف میان چین و ایالات متحده ضروری است. از سوی دیگر از نظر فرهنگی میان ایران و چین تفاوت بسیار بود که البته لازم به ذکر نیست. این ساختارها در نظام سرمایهداری به صورتی طراحی میشوند که بتوانند به طور سیّال در اختیار نظام سرمایهداری قرار گرفته و به آن کمک برسانند. علاوه بر این، چین و ایران کشورهای شرقی محسوب میشوند و این کشورها همپوشانی فرهنگی بالایی دارند. امیدی با بیان اینکه چین اقتصادی رو به رشد دارد و یکی از مصرفکنندگان بزرگ انرژی در جهان است، گفت: ایران همواره به دنبال یافتن شریک تجاری برای فروش نفت و گاز خود بوده و کشورهایی مثل چین و هند پتانسیل خوبی دارند تا شریک تجاری ایران باشند و نفت و گاز آن را خریداری کنند و ایران نیز کالاهای مورد نیاز را از این کشورها وارد کرده یا پول حاصل از فروش نفت و گاز را در پروژههای عمرانی کشور هزینه کند.

دیدگاهتان را بنویسید